අපි එකිනෙකාට අනුපූරක වන විවිධ සංස්කෘතික හා භාෂාමය පසුබිම් සහිත පර්යේෂණ කණ්ඩායමක් වෙමු. අපගේ පහත සඳහන් චරිතාපදාන කියවන්න!
ව්යාපෘතිය
කණ්ඩායම
අපි එකිනෙකාට අනුපූරක වන විවිධ සංස්කෘතික හා භාෂාමය පසුබිම් සහිත පර්යේෂණ කණ්ඩායමක් වෙමු. අපගේ පහත සඳහන් චරිතාපදාන කියවන්න!
මාන්ජා
“මාන්ජා” යනු ශ්රී ලංකාවේ අප්රිකානු-පෘතුගීසි සමාජයන් විසින් ගායනා කරන ගීත වර්ගයකි.
මාන්ජා යනු මෙම සමාජයන්ගේ තිබෙන එකම අප්රිකානු (සමහර විට මොසැම්බික්) උරුමයයි. කෙසේ වෙතත්, වැදගත් ලෙස, (පශ්චාත් යටත් විජිත) ආඛ්යාන තුල මාන්ජා ගැන ලියවිලි නැත. මාන්ජා සම්බන්ධ සංස්කෘතික ක්රියාකාරකම් දිගු කාලයක් මෙම කණ්ඩායමට සීමා වූ ක්රියාකාරකමක් ලෙස පැවතුණි. 1992දී ශ්රී ලංකාවේ ජනාධිපතිවරයෙකු විසින් මෙම සමාජය සංස්කෘතික උත්සවයකට ආරාධනා කල පසු එය බොහෝ ජනතාවකට දැනගන්න ලැබුණි. පසුගිය වසර කිහිපය තුල, ලෝකය පුරා විහිදී ඇති අප්රිකානු ප්රජාවන් පිළිබඳ ඇති උනන්දුව නිසා, මෙම සමාජයට වැඩි අවධානයක් ලැබී ඇත.
මාන්ජා ගායනා කරන සමාජයන් පිළිබඳ සම්පූර්ණ භාෂා විද්යාත්මක හෝ සමාජ-මානව විද්යාත්මක-ඉතිහාසමය අධ්යයනයක් මෙතෙක් සිදු කර නොමැත. ගීත භාෂා දත්ත රැස්වූ ස්ථානයක් ලෙස හඳුනාගෙන තිබුණද, නවීන සහ න්යායමය භාෂා විද්යාඥයින් විසින් බොහෝ විට ඒවා අවධානයෙන් බැලීමෙන් වැලකී ඇත.
2025 ජනවාරි මාසයේ අප විසින් වාර්තාගත කරන ලද මාන්ජා ගීතයක්:
ක්ෂේත්ර පර්යේෂණ ස්ථාන
පරම්පරා ගණනාවක් පුරා කැෆර් සමාජයේ මව්භාෂාවක් වූවත්, අද සිරම්බියඩියේ සිටින එකම ශ්රී ලංකා පෘතුගීසි කථිකයා අවුරුදු 92ක් වන කාන්තාවකි. අනෙක් සියලුදෙනා පාසල් අධ්යාපනයේ භාෂාව වන සිංහලට (ඉන්දු-ආර්ය භාෂාවක්) මාරුවී ඇති බැවින්, ඇයට ශ්රී ලංකා පෘතුගීසි භාෂාව කතා කිරීමට වෙනත් කිසිවෙකු නොමැත. දූපතේ අනෙකුත් ප්රධාන භාෂාව වන්නේ ද්රාවිඩ භාෂා පවුලට අයත් දෙමළ භාෂාවයි.
එම නිසා, මාන්ජාද අභාවයට පත්වීමේ දැඩි අවදානමකට ලක්ව ඇත. මෙම සමාජයන්ගේ අප්රිකානු-ශ්රී ලංකා පෘතුගීසි උරුමයේ රැඳී තිබෙන එකම දෙය මාන්ජා ගීතයි. ඔවුන්ගේ අප්රිකානු අතීතය පිළිබඳ වැදගත් භාෂාමය වඳ වී යාම ඉඟි අඩංගු විය හැකි බැවින්, ඒවා සුරක්ෂිත කිරීම සඳහා ඉතා ඉක්මනින් ලේඛනගත කල යුතුය.
අපි 2025 ජනවාරි මාසයේ ක්ෂේත්ර පර්යේෂණය සිදු කළ ස්ථානයන්:
සිතියම
අපි දත්ත රැස් කරන්නේ කෙසේද
පළමුව, කණ්ඩායම සාමාන්යයෙන් ප්රේක්ෂකයන් ඉදිරියේ රඟපාන සමාජයේ ජනප්රිය මාන්ජා ගීත වාර්තාගත කර ගත්තෙමු. හැකි තරම් ගීත සම්පූර්ණ හා ස්වාභාවික ආකාරයෙන් සටහන් කර ගැනීමට, අපි විවිධ ක්රම කිහිපයක් භාවිතා කලෙමු.
අපි ගායකයින්ගෙන් ප්රේක්ෂකයන් නොමැතිව අප වෙනුවෙන් විශේෂයෙන් ගීත ගායනා කරන ලෙස ඉල්ලා සිටියෙමු. පුද්ගලික පරිසරයකදී ඔවුන්ගේ රංගනයන් කෙසේ වෙනස් විය හැකිද යන්න අපට අවබෝධ කරගත හැකි වූ අතර, හොඳින් පාලනය කල සටහන් ලබා ගැනීමටද හැකි විය. එමෙන්ම, ඔවුන්ගේ ගම්මානවල එදිනෙදා ජීවිතයේදීත්, වේදිකාවල ප්රජා ඉදිරිපත් කිරීම්වලදීත්, ඔවුන්ගේ ගායනය නිරීක්ෂණය කර සටහන් කරමින්, ස්වාභාවික සන්දර්භයන් තුල ගීත ගායනා කරන ආකාරය ද අපි ලේඛනගත කලෙමු.
ඊට අමතරව, ගායකයින් භාවිතා කරන භාෂා, ඔවුන්ගේ වයස, ලිංගය, අධ්යාපනය සහ රැකියාව වැනි සමාජීය හා භාෂාමය විස්තර කෙරෙහිද අපි විශේෂ අවධානය යොමු කලෙමු. මෙම තොරතුරු සම්මුඛ සාකච්ඡා සහ නිරීක්ෂණ හරහා රැස් කරමින්, මෙම කරුණු ගීත ගායනයට සහ මතක තබා ගැනීමට කෙසේ බලපාන්නේද යන්න අවබෝධ කර ගැනීමට උත්සාහ කලෙමු.
වැදගත් ලෙස, මෙම ව්යාපෘතියේ අරමුණ ජනප්රිය ගීත පමණක් සටහන් කිරීම නොව. අපි සමාජයේ සාමාජිකයන්ට පැරණි හෝ කලාතුරකින් ගායනා කරන මාන්ජා ගීත සිහිපත් කරන්න උත්සාහ කිරීමට දිරිමත් කලෙමු. ඒ සඳහා මග පෙන්වීම් සහ මෘදු මතක් කිරීම් භාවිතා කල අතර, සමහර අවස්ථාවලදී සංස්කෘතික හෝ භාෂාමය ඉඟි යොදා ගනිමින් අමතක වූ ගීත මතක් කිරීමට උදව් කලෙමු.
ක්ෂේත්ර පර්යේෂණය සඳහා අවස්ථාවක් තිබුණේ එක්වරක් පමණක් බැවින්, එම සීමිත කාලය උපරිම ලෙස භාවිතා කිරීමට අපි වැඩබිමේ දී අපගේ ක්රමවේදයන් සැලකිලිමත් ලෙස සකස් කලෙමු. මෙම වෙනස් කල හැකි හා හොඳින් සැලසුම් කල ප්රවේශය මගින්, එදිනෙදා පුහුණුව සහ ගැඹුරු සංස්කෘතික මතකය නිරූපණය කරන, විවිධත්වයෙන් යුතු වටිනා සටහන් සංග්රහයක් රැස් කර ගැනීමට අපට හැකි විය.